KÖK HARFLER: ص د ف
ANLAM:
صَدَفَ : Yüz çevirmek, geri çevirmek, reddetmek, vaz geçmek.
AÇIKLAMA:
xx
DİĞER BAZI TÜREVLER:
صَدَفَ (geniş zaman يَصْدُفُ ve يَصْدِفُ mastar isim صَدْفٌ): Yüz çevirdi, geri çevirdi ya da reddetti.
صَدَفَ عَنْهُ : Ondan yüz çevirdi, kaçındı, çekindi ya da vazgeçti.
وَ صَدَفَ عَنْهَا : Ve ondan yüz çevirdi.
صَدَفَ فُلَانًا : Falanca birine yüz çevirdi.
اَصْدَفُ şu sözcükten türemiştir: صَدَفٌ ki bu da şu sözcükten türeyen bir fiilimsidir: صَدِفَ ve bileklerin bükülmesi veya ön bacaklarda bir çarpıklıkla, uylukları yan yana gelmiş ve toynakları ayrılmış bir at veya deve için kullanılmaktadır.
صَدَفٌ : Bir duvar ve bir dağ gibi yüksek veya görkemli herhangi bir şey; bir dağın yanı, yamacı veya iki dağ arasındaki kısım; görkemli ve heybetli her tür bina veya yapı; bir dağın yanı veya bitimi.
اَلصَّدَفَانِ bir araya gelen iki dağ, manasına da gelmektedir.
KUR’ÂN’DA GEÇEN TÜREVLERİ:
Aşağıdaki tabloda Kur’ân’da geçen ve bu kökten gelen kelime türevleri, bunların gramatik adlandırılışları, Kur’ân’da kaç kere geçmiş olduğu belirtilmiş ve örnek bir ayet için, sûre/âyet numarası verilmiştir.
| Tür | Adet | Anlam | Örnek |
صَدَفَ | fiil-I | 4 | Döndü, yüz çevirdi | 6/157 |
صَدَفٌ | isim | 1 | Dağ yamacı | 18/96 |
| Toplam | 5 |
|
|
BENZERLİKLER VE FARKLILIKLAR:
Kök Harflerinin Yer Değişimi
Benzer Manada Kelimeler
- صَدَفَ
- صَادَفَ
Zıt Manada Kelimeler
TÜRKÇEYE GEÇEN KELİMELER:
Aşağıdaki tabloda bu kökten Türkçeye geçmiş olan kelimeler, bunların Arapça yazılışları, Türkçe anlamları verilmiştir. Bu kelimelerin bazılarına günümüz Türkçesinde pek rastlanmaz. Daha çok Osmanlıca metinlerde görülmektedir.
Sadef | صَدَف | Deniz böceklerinin kıymetli kabuğu ve onlardan yapılan şeyler. | Çoğulu: Esdâf |
Sadefe | صَدَفَة | Kulağın iç kısmı. |
|
Sudfe | صُدْفَة | Rastlantı. |
|
Tesâdüf | تَصَادُف | Rastgelme. |
|
ÂYETLER:
DİKKAT! İncelediğimiz kökten gelen kelimeleri, Kur’an-ı Kerim’deki yerlerinde, yakın çevresindeki kelimelerle ilişkilerini gösterecek şekilde listeliyoruz. Uzun ayetlerin sadece bir bölümünü ele aldık. Bazı ayetlerin sadece bir kısmını gördüğümüz için, ayetler hakkında yanlış bir hüküm verilmemesi gerekir. Tamamını ele aldığımız ayetlerin meallerinin sonuna bir yıldız (*) işareti konmuştur.
صَدَفَ : Fiil-I.
6:46 | انْظُرْ كَيْفَ نُصَرِّفُ الْآيَاتِ ثُمَّ هُمْ يَصْدِفُونَ |
Diyanet Meali: | Bak, biz âyetleri değişik biçimlerde nasıl açıklıyoruz, sonra onlar nasıl yüz çeviriyorlar? |
6:157 | فَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَّبَ بِآيَاتِ اللَّهِ وَصَدَفَ عَنْهَا |
Diyanet Meali: | Artık Allah’ın âyetlerini yalanlayan ve (insanları) onlardan çeviren kimseden daha zalim kimdir? |
6:157 | سَنَجْزِي الَّذِينَ يَصْدِفُونَ عَنْ آيَاتِنَا سُوءَ الْعَذَابِ |
Diyanet Meali: | İnsanları âyetlerimizden alıkoymaya kalkışanları, azabın en kötüsü ile cezalandıracağız. |
6:157 | بِمَا كَانُوا يَصْدِفُونَ |
Diyanet Meali: | Yapmakta oldukları engellemeden dolayı (azabın en kötüsü ile cezalandıracağız). |
صَدَفَيْنِ : İsim. İkili İsim. Nasb / Cerr Hali. Tekili: صَدَفٌ
18:96 | حَتَّىٰ إِذَا سَاوَى بَيْنَ الصَّدَفَيْنِ قَالَ انْفُخُوا |
Diyanet Meali: | İki yamacın arasındaki boşluğu (dağlarla) bir hizaya getirince, “körükleyin!” dedi. |