ج ث ث

KÖK HARFLER:  ج ث ث

ANLAM: 

جَثَّ : Bir şeyi çekmek veya çıkarmak; onu kesmek veya koparmak; sökmek veya kökünü yerden kesmek.

AÇIKLAMA:

Cüsse kelimesi daha ziyade insanlar için kullanılır. “İster oturmuş, ister uzanmış olsun, insan şahsı” anlamındadır. Kelimenin kökü “kesmek” manasına gelmektedir. Oturan kimsenin bedeni sanki kesilmiş gibi kısa olduğu için “cüsse” diye isimlendirilir. (Farklar Sözlüğü 225)

KUR’ÂN’DA GEÇEN TÜREVLERİ: 

Aşağıdaki tabloda Kur’ân’da geçen ve bu kökten gelen kelime türevleri, bunların gramatik adlandırılışları, Kur’ân’da kaç kere geçmiş olduğu belirtilmiş ve örnek bir ayet için, sûre/âyet numarası verilmiştir.


TürAdetAnlamÖrnekAçıklama
إِجْتَثَّfiil-VIII1Kökünden söktü14/26Meçhulü: اُجْتُثَّ

Toplam1


BENZERLİKLER VE FARKLILIKLAR: 

Kök Harflerinin Yer Değişimi

Mahreci Benzeyen Kökler

Benzer Manada Kelimeler

Zıt Manada Kelimeler

  • جَثَّ

AÇIKLAMA:

CİSİM, CİRM, CÜSSE ve CESED kelimeleri arasındaki benzerlik ve farklar

( ج ث ث – ج ر م – ج س د – ج س م )

Cisim kelimesi; cirm, cüsse, şahs ve cesed hakkında kullanılan genel bir isimdir. (Farklar Sözlüğü 224) Cirm, cüsse, şahs, cesed kelimeleri ise, cisim kavramının altında yer alırlar ve daha özel manalar taşırlar. Bknz: ( ج ر مج س دج س م )

TÜRKÇEYE GEÇEN KELİMELER: 

Aşağıdaki tabloda bu kökten Türkçeye geçmiş olan kelimeler, bunların Arapça yazılışları, Türkçe anlamları verilmiştir. Bu kelimelerin bazılarına günümüz Türkçesinde pek rastlanmaz. Daha çok Osmanlıca metinlerde görülmektedir.

Cüsse جُثَّة İnsan gövdesi.
Micesse مِجَثَّة Ağaç budamada kullanılan keskin demir.
Müctess مُجْتَث Aruzda bir bahrin adıdır. 

ÂYETLER:

DİKKAT! İncelediğimiz kökten gelen kelimeleri, Kur’an-ı Kerim’deki yerlerinde, yakın çevresindeki kelimelerle ilişkilerini gösterecek şekilde listeliyoruz. Uzun ayetlerin sadece bir bölümünü ele aldık. Bazı ayetlerin sadece bir kısmını gördüğümüz için, ayetler hakkında yanlış bir hüküm verilmemesi gerekir. Tamamını ele aldığımız ayetlerin meallerinin sonuna bir yıldız (*) işareti konmuştur.

إِجْتَثَّ : Fiil-VIII. Meçhulü: اُجْتُثَّ

14:26 وَمَثَلُ كَلِمَةٍ خَبِيثَةٍ كَشَجَرَةٍ خَبِيثَةٍ اجْتُثَّتْ مِنْ فَوْقِ الْأَرْضِ مَا لَهَا مِنْ قَرَارٍ
Diyanet Meali: “Kötü bir sözün durumu da; yerden koparılmış, ayakta durma imkânı olmayan kötü bir ağacın durumu gibidir.” *